Αβοκάντο: το λίπος της φύσης

το φρούτο

Η γνωριμία μου με το Αβοκάντο έγινε σε σχετικά μεγάλη ηλικία καθώς δεν είχε υποπέσει στην αντίληψη μου αυτό το θαυμάσιο φρούτο το οποίο πλέον μπορεί να βρει κανείς ακόμα και στο πιο απομακρυσμένο μανάβικο. Εκ' τότε αποτελεί θεμελιώδες κομμάτι της διατροφής μου καθώς περιέχει μια από τις καλύτερες πηγές λίπους. Ενώ η δυτική διατροφή είναι γεμάτη από κορεσμένα και μερικώς υδρογονωμένα λιπαρά, οι περισσότεροι αγνοούν τη χρησιμότητα των καλών λιπαρών οξέων τα οποία μπορούμε να βρούμε εύκολα από τροφές που υπάρχουν στη φύση. Τα ιχθυέλαια συμπεριλαμβάνονται σε αυτές, αν βέβαια δεν έχετε πρόβλημα να καταναλώνετε ζωικά προϊόντα.

Αντίθετα με τα κορεσμένα λίπη (και τα επικίνδυνα υδρογονωμένα λιπαρά) που η συχνή τους κατανάλωση προκαλεί στένωση των αρτηριών, ορισμένα λιπαρά οξέα που βρίσκονται σε μια σειρά από έλαια (όπως πχ. το λινέλαιο) είναι αποφασιστικής σημασίας για την υγεία μας καθώς μεταξύ των άλλων αποτελούν το δομικό συστατικό του λίπους που ενισχύει τα κυτταρικά τοιχώματα και συνολικά τα ανοσοκύτταρα, λιπαίνουν τις αρθρώσεις και παρέχουν μόνωση στο οργανισμό για να περιορίσουν την απώλεια θερμότητας. Ταυτόχρονα, ένας ισορροπημένος οργανισμός μπορεί να αναζητήσει εκεί την ενέργεια που χρειάζεται αντικαθιστώντας έτσι τη χρήση των σακχάρων (τα οποία καλό είναι να περιορίζουμε γιατί όπως έχουμε πει αποτελούν αγαπημένη τροφή των μυκήτων).

ο τύπος

Πολλά λίπη που διατίθενται στο εμπόριο είναι τόσο βλαβερά που αν γνωρίζαμε τις επιπτώσεις τους στην υγεία μας δεν θα τα ξαναβάζαμε στο στόμα μας. Για παράδειγμα η μαργαρίνη, ένα είδος βουτύρου που παράγεται με χημική επεξεργασία από φυτικά έλαια διαφέρει μονάχα σε ένα - δυο μόρια από το να χαρακτηριστεί... πλαστικό. Επειδή μάλιστα στην αρχική της μορφή είναι χρώματος γκρι, προστίθεται συνήθως κάποιο ποσοστό καροτίνης για να αποκτήσει την όψη φυσικής τροφής, καθώς σε άλλη περίπτωση δεν θα ήταν και τόσο εύκολο να καταναλωθεί.

Γνωρίζοντας λοιπόν τη σημασία των λιπαρών οξέων είναι αδύνατον να αγνοήσουμε τροφές όπως το ελαιόλαδο, τα έλαιο σησαμιού, το λινέλαιο, το λάδι από τους σπόρους της κάνναβης και φυσικά το αβοκάντο που περιέχει ποσοστό μεγαλύτερο του 50% σε λιπαρά και ως εκ τούτου μπορούμε να το κατατάξουμε στα έλαια παρά το γεγονός ότι πρόκειται στη πραγματικότητα για φρούτο και μάλιστα από εκείνα που θεωρούνται αλκαλικά (δηλαδή μεταβολίζονται χωρίς να αφήνουν όξινο στερεό υπόλειμμα στον οργανισμό).

Το έντονο πράσινο χρώμα του αβοκάντο με το χρόνο δίνει τη θέση του σε ένα σκούρο έως μαύρο - εξωτερικά και έτσι έχουμε ένα τρόπο να ξεχωρίσουμε το βαθμό ωρίμανσης του. Αν και μπορούμε να το καταναλώσουμε αμέσως μόλις κοπεί από το δέντρο, συνήθως το αφήνουμε να μαλακώσει για να παρασκευάσουμε εύκολα κάποιο είδος αλοιφής (με την έννοια που δίνουν σε αυτή τη λέξη οι Θεσσαλονικείς). Αν το έχουμε στα χέρια μας σχετικά άγουρο αλλά βιαζόμαστε να το παρασκευάσουμε μπορούμε να το βάλουμε σε ζεστό νερό και μετά από λίγη ώρα (εξαρτάται από τη θερμοκρασία) θα έχει μαλακώσει αρκετά. Προσωπικά, επειδή προσπαθώ να σχεδιάζω τα γεύματα μου (και ιδιαίτερα τα ενδιάμεσα τσιμοπολογήματα) παίρνω ένα - δυο αβοκάντος και τα αφήνω στο δωμάτιο μέχρι να ωριμάσουν. Τα παρακολουθώ και όταν έχουν γίνει αρκετά σκούρα τα ξεφλουδίζω και αρχίζω το μαγείρεμα. Καμιά φορά όταν σχεδιάζω να τα παρασκευάσω την επόμενη και δεν είναι ακόμα αρκετά μαλακά, τα βάζω από το βράδυ μέσα σε μια χάρτινη σακούλα του μανάβη και την επόμενη μέρα είναι πλέον έτοιμα.

Υπάρχουν πολλοί τρόποι να παρασκευάσουμε φαγητό με αβοκάντος. Πολλοί τα κόβουν όταν είναι ακόμα σκληρά και τα τρώνε στη σαλάτα. Ωστόσο όταν είναι μαλακά μας δίνουν τη δυνατότητα να φτιάξουμε ένα σωρό διαφορετικά φαγητά μεταξύ των οποίων και το αγαπημένο γουακαμόλε, ένα φαγητό που συνηθίζεται να φτιάχνουν στο μακρινό Μεξικό. Συνταγές για γουακαμόλε μπορείτε να βρείτε δεκάδες σε κάποια μηχανή αναζήτησης του διαδικτύου αλλά έχετε πάντα τη δυνατότητα να αυτοσχεδιάσετε προσθέτοντας υλικά που σας αρέσουν. Εξάλλου μπορείτε να κάνετε διάφορες παραλλαγές για να προσθέσετε ενδιαφέρον στο γεύμα σας.

Η συνταγή που μου αρέσει περισσότερο περιέχει σπανάκι έχω τη αίσθηση ότι δεν είναι ευρύτερα διαδεδομένη οπότε θα εκτιμούσα εφόσον την αναπαράγετε σε κάποια ιστοσελίδα να προσθέσετε και μια παραπομπή στο φτωχικό μου blog. Έχουμε και λέμε λοιπόν:

Θα χρειαστείτε ένα ή δύο ώριμα αβοκάντος.

Ένα ματσάκι φρέσκο κόλιανδρο (εναλλακτικά μαϊντανό)

Καμιά δεκαπενταριά μεγάλα φύλλα σπανάκι

Μερικά φρέσκα κρεμμυδάκια

Ένα - δύο καρότα

Λιγα φρέσκα αμύγδαλα (ωμά βέβαια)

Λάδι ελιάς

Λεμόνι

Μπαχαρικά που σας αρέσουν

(εγώ βάζω οπωσδήποτε πιπέρι μαύρο και καγιέν καθώς και ακατέργαστο αλάτι)

Σκόρδο (αν έχετε ζήτημα με την οσμή μπορείτε να τρίψετε πιπερόριζα)

Εννοείται ότι αν βρίσκετε βιολογικά προτιμήστε τα καθώς είναι συνήθως μακράν πιο χορταστικά και νόστιμα, ενώ γλυτώνετε (αν πρόκειται για τίμιο προμηθευτή) από τα φυτοφάρμακα.

Θα χρειαστείτε επίσης ένα μπλέντερ που να αντέχει.

επί το έργον

Αφού πλύνουμε καλά και στεγνώσουμε τα λαχανικά αφαιρούμε φλοιούς και κοτσάνια. Ιδιαίτερα στο σπανάκι και στο κόλιανδρο βγάλτε εντελώς το κοτσάνι κόβοντας σύριζα μέχρι το βάθος του φύλου διαφορετικά θα κολλήσουν στις λάμες του μπλέντερ κάτι που δεν θα χαροποιήσει καθόλου το μηχανισμό του ο οποίος μπορεί να αρχίσει να αναδύει μια μυρωδιά και τελικά να καεί αφήνοντας σας με τα υλικά στο χέρι.

Βάζουμε λίγο λάδι και λεμόνι και προσθέτουμε το σκόρδο. Τα χτυπάμε για να διαλυθεί καλά το σκόρδο. Στη συνέχεια βάζουμε τα λαχανικά, κατά προτίμηση σε στρώσεις προσθέτοντας ενδιάμεσα τα μπαχαρικά ώστε να πάνε παντού. Βάζουμε σκόρπια και τα αμύγδαλα. Προσθέτουμε επιπλέον λάδι και λεμόνι αν πιστεύουμε ότι δεν έχουμε βάλει αρκετά. Αν δεν βρήκαμε φρέσκο κόλιανδρο μια καλή ιδέα είναι να βάλουμε το αντίστοιχο μπαχαρικό καθώς προσθέτει πολλά στο τελικό αποτέλεσμα. Τα χτυπάμε όλα μέχρι το μείγμα να γίνει σχετικά ομογενές.

Τοποθετούμε την αλοιφή στο ψυγείο (αν είμαστε αρκετά πεινασμένοι μπορούμε να μαζέψουμε ότι έχει μείνει στα τοιχώματα του μπλέντερ με λίγο άζυμο ψωμί ή ρυζογκροφρέτα). Μετά από λίγες ώρες είναι μια χαρά να το φάμε καθώς θα έχει αναδειχθεί όλη του η γεύση. Μην τρώτε τα φαγητά κρύα κατ' ευθείαν από το ψυγείο γιατί είναι δυσκολότερο να τα χωνέψετε. Βγάλτε μια μερίδα κι αφήστε την για λίγη ώρα να έρθει σε θερμοκρασία δωματίου.

στο βάθος το πράσινο μείγμα

Η σως αυτή με βάση το αβοκάντο ταιριάζει θαυμάσια με ζεστά λαχανικά, με ωμά λαχανικά σαν ντιπ, σα γέμιση για τορτίγιες και όπως αλλιώς μπορείτε να φανταστείτε. Λόγω του σκόρδου και του λεμονιού κρατάει για αρκετές ημέρες ενώ μια καλή ιδέα είναι να τοποθετήσετε ένα φύλο χαρτιού στο καπάκι του δοχείου ώστε οι στάλες της υγρασίας που δημιουργούνται με τις εναλλαγές της θερμοκρασία του ψυγείου να μην αραιώσουν το μείγμα.

Δεν πρόκειται για 100% αλκαλικό παρασκεύασμα καθώς η τριβή του μπλέντερ ζεσταίνει αρκετά το μείγμα και ως γνωστόν τα έλαια γίνονται ελαφρώς όξινα ακόμα και σε μέτριες θερμοκρασίες. Απέχει όμως πολύ από το να χαρακτηριστεί ανθυγιεινό ενώ είναι αρκετά απολαυστικό ώστε να καλύψει την ανάγκη σας για μια τροφή πλούσια σε λιπαρά οξέα οποιαδήποτε στιγμή της μέρας.

Η λογική πίσω από την παρασκευή τέτοιων τροφών είναι ότι κάθε φορά που προσθέτουμε μια ωφέλιμη τροφή στο διαιτολόγιο μας, κάποια βλαβερή παραλείπεται. Αντικαθιστούμε σταδιακά έτσι τις βλαβερές ή απλά ουδέτερες τροφές με άλλες που μας βοηθούν να λειτουργούμε καλύτερα στις δύσκολες συνθήκες της καθημερινότητας διαθέτοντας περισσότερη ενέργεια για να ανταπεξέλθουμε σε σύνθετες δραστηριότητες όποιες κι αν είναι αυτές.